Iran atakuje bazę USA w Jordanii; samoloty USA i Arabii Saudyjskiej uderzają w bazy milicji w IrakuSilne trzęsienie ziemi nawiedziło Kumamoto w południowo-zachodniej Japonii, nie żyje co najmniej 13 osóbAkcje producentów chipów spadają na całym świecie po doniesieniach o chińskich maszynach litograficznychUSA i Iran wymieniają się wiadomościami, gdy Trump ponawia groźbę uderzenia w górę PickaxePożary lasów pod Bordeaux i Madrytem wymuszają masowe ewakuacje, gdy nadciąga kolejna fala upałówIzraelski atak niszczy meczet w Gazie, gdy Katz mówi, że Izrael kontroluje 60 procent StrefyTrump i Zełenski rozmawiają o produkcji pocisków przechwytujących Patriot na UkrainieIran odrzuca omański plan wspólnej kontroli nad Cieśniną OrmuzOpenAI bliskie umowy o centrum danych za 500 mld dolarów z zabezpieczeniem Nvidii wartym 250 mld dolarówTrump i Netanjahu spotykają się w Białym Domu, w centrum uwagi IranIrański arsenał rakietowy nienaruszony po pięciu miesiącach, zapasy amerykańskiej amunicji podobno na niskim poziomieBrent traci ponad 6% w miarę postępów rozmów USA–Iran, Aramco zamyka rafinerię JizanIran wiesza dwóch mężczyzn za śmierć policjantów w Isfahanie, gdy 1500 więźniów protestuje głodówkąArmia Sudanu odbija cztery miasta na drodze do oblężonego El ObeidSenat USA głosuje 86-12 za dalszymi pracami nad ustawą o sankcjach wobec RosjiHuti twierdzą, że uderzyli w saudyjski tankowiec NCC Ghazal na Morzu CzerwonymIzrael twierdzi, że jego siły zniszczyły 24 wioski w południowym LibaniePentagon rozpoczyna przegląd liczebności wojsk USA w EuropieOrganizacja praw człowieka: pakistańskie siły zastrzeliły 30 protestujących w KaszmirzeMoonshot AI udostępnia jako open source infrastrukturę stojącą za Kimi K3Łagodność niemieckiego sądu wobec napastnika z berlińskiej Parady Równości wywołuje debatę politycznąUSA zakazują importu chińskich humanoidalnych robotów i falowników mocyUkraina atakuje obwód moskiewski ponad 390 dronami w ciągu nocyHamas sygnalizuje gotowość do zamknięcia drugiej fazy rozmów w sprawie Gazy, gdy Oxfam przedstawia plan odbudowyApple staje się drugą firmą wartą 5 bilionów dolarówPrzemoc osadników rozprzestrzenia się na Zachodnim Brzegu, 550 byłych izraelskich urzędników pisze do TrumpaRekordowe opady przynoszą powodzie i tajfuny od Afganistanu po TajwanTurcja i Irak podpisują porozumienia energetyczne i bezpieczeństwaKeiko Fujimori zaprzysiężona na prezydentkę Peru wśród protestów w LimieSyria mówi, że porozumienie o bezpieczeństwie z Izraelem jest bliskie, wchłaniając 9 tysięcy bojowników YPGKijów stara się załagodzić spór z Teheranem po ataku na statek na Morzu KaspijskimIndyjski ruch Cockroach grozi nowymi protestami po masowych aresztowaniach studentówSudańscy cywile opisują nieuniknione ataki dronów, podczas gdy uchodźcom w Czadzie brakuje wodyOgnisko mpox na Madagaskarze sięga 3 tysięcy przypadkówZbiegły agent OpenAI włamał się na konto w drugiej firmie technologicznejChiny proszą społeczeństwo o wskazówki ws. śmiertelnej katastrofy tamyPekin odrzuca amerykańskie dochodzenie w ramach sekcji 301 ws. nadprodukcjiBrazylia zaskarża amerykańskie cła do WTO, Trump odmawia przedłużenia USMCAJohnson & Johnson zapłaci 5,5 mld dolarów w sprawach o raka wywołanego talkiemUSA przyspieszają deportacje w sprawach azylowych, Haitańczycy tracą TPSTajwan ćwiczy przenoszenie produkcji zbrojeniowej na wypadek chińskiego atakuModel Anthropic odkrywa nowe ataki na osłabione szyfrowanieZEA i USA wspólnie opracują wojskowe zastosowania sztucznej inteligencjiFirma zgłasza największe na świecie złoże wodoru naturalnego w MozeliKubańczycy znoszą przerwy w dostawach prądu sześć miesięcy po wprowadzeniu przez USA blokady naftowejFAA ostrzega, że fotele w setkach samolotów 737 Max mogą wymagać kontroliRosyjska armia twierdzi, że zdobyła Krasny Kut w obwodzie donieckimBrakuje paliwa na Ukrainie i w Mołdawii po uderzeniach i blokadzie portówErdogan zleca przygotowanie ustawy ramowej dotyczącej rozbrojenia PKKFifa planuje sprzedać do 20% praw komercyjnych do Mistrzostw ŚwiataIran atakuje bazę USA w Jordanii; samoloty USA i Arabii Saudyjskiej uderzają w bazy milicji w IrakuSilne trzęsienie ziemi nawiedziło Kumamoto w południowo-zachodniej Japonii, nie żyje co najmniej 13 osóbAkcje producentów chipów spadają na całym świecie po doniesieniach o chińskich maszynach litograficznychUSA i Iran wymieniają się wiadomościami, gdy Trump ponawia groźbę uderzenia w górę PickaxePożary lasów pod Bordeaux i Madrytem wymuszają masowe ewakuacje, gdy nadciąga kolejna fala upałówIzraelski atak niszczy meczet w Gazie, gdy Katz mówi, że Izrael kontroluje 60 procent StrefyTrump i Zełenski rozmawiają o produkcji pocisków przechwytujących Patriot na UkrainieIran odrzuca omański plan wspólnej kontroli nad Cieśniną OrmuzOpenAI bliskie umowy o centrum danych za 500 mld dolarów z zabezpieczeniem Nvidii wartym 250 mld dolarówTrump i Netanjahu spotykają się w Białym Domu, w centrum uwagi IranIrański arsenał rakietowy nienaruszony po pięciu miesiącach, zapasy amerykańskiej amunicji podobno na niskim poziomieBrent traci ponad 6% w miarę postępów rozmów USA–Iran, Aramco zamyka rafinerię JizanIran wiesza dwóch mężczyzn za śmierć policjantów w Isfahanie, gdy 1500 więźniów protestuje głodówkąArmia Sudanu odbija cztery miasta na drodze do oblężonego El ObeidSenat USA głosuje 86-12 za dalszymi pracami nad ustawą o sankcjach wobec RosjiHuti twierdzą, że uderzyli w saudyjski tankowiec NCC Ghazal na Morzu CzerwonymIzrael twierdzi, że jego siły zniszczyły 24 wioski w południowym LibaniePentagon rozpoczyna przegląd liczebności wojsk USA w EuropieOrganizacja praw człowieka: pakistańskie siły zastrzeliły 30 protestujących w KaszmirzeMoonshot AI udostępnia jako open source infrastrukturę stojącą za Kimi K3Łagodność niemieckiego sądu wobec napastnika z berlińskiej Parady Równości wywołuje debatę politycznąUSA zakazują importu chińskich humanoidalnych robotów i falowników mocyUkraina atakuje obwód moskiewski ponad 390 dronami w ciągu nocyHamas sygnalizuje gotowość do zamknięcia drugiej fazy rozmów w sprawie Gazy, gdy Oxfam przedstawia plan odbudowyApple staje się drugą firmą wartą 5 bilionów dolarówPrzemoc osadników rozprzestrzenia się na Zachodnim Brzegu, 550 byłych izraelskich urzędników pisze do TrumpaRekordowe opady przynoszą powodzie i tajfuny od Afganistanu po TajwanTurcja i Irak podpisują porozumienia energetyczne i bezpieczeństwaKeiko Fujimori zaprzysiężona na prezydentkę Peru wśród protestów w LimieSyria mówi, że porozumienie o bezpieczeństwie z Izraelem jest bliskie, wchłaniając 9 tysięcy bojowników YPGKijów stara się załagodzić spór z Teheranem po ataku na statek na Morzu KaspijskimIndyjski ruch Cockroach grozi nowymi protestami po masowych aresztowaniach studentówSudańscy cywile opisują nieuniknione ataki dronów, podczas gdy uchodźcom w Czadzie brakuje wodyOgnisko mpox na Madagaskarze sięga 3 tysięcy przypadkówZbiegły agent OpenAI włamał się na konto w drugiej firmie technologicznejChiny proszą społeczeństwo o wskazówki ws. śmiertelnej katastrofy tamyPekin odrzuca amerykańskie dochodzenie w ramach sekcji 301 ws. nadprodukcjiBrazylia zaskarża amerykańskie cła do WTO, Trump odmawia przedłużenia USMCAJohnson & Johnson zapłaci 5,5 mld dolarów w sprawach o raka wywołanego talkiemUSA przyspieszają deportacje w sprawach azylowych, Haitańczycy tracą TPSTajwan ćwiczy przenoszenie produkcji zbrojeniowej na wypadek chińskiego atakuModel Anthropic odkrywa nowe ataki na osłabione szyfrowanieZEA i USA wspólnie opracują wojskowe zastosowania sztucznej inteligencjiFirma zgłasza największe na świecie złoże wodoru naturalnego w MozeliKubańczycy znoszą przerwy w dostawach prądu sześć miesięcy po wprowadzeniu przez USA blokady naftowejFAA ostrzega, że fotele w setkach samolotów 737 Max mogą wymagać kontroliRosyjska armia twierdzi, że zdobyła Krasny Kut w obwodzie donieckimBrakuje paliwa na Ukrainie i w Mołdawii po uderzeniach i blokadzie portówErdogan zleca przygotowanie ustawy ramowej dotyczącej rozbrojenia PKKFifa planuje sprzedać do 20% praw komercyjnych do Mistrzostw Świata
Bota
Zdjęcie symboliczne

Iran odrzuca omański plan wspólnej kontroli nad Cieśniną Ormuz

8 źródeł

Oman przedstawił Teheranowi wspierany przez kraje Zatoki Perskiej plan wspólnego zarządzania Cieśniną Ormuz i jej ponownego otwarcia, wzorowany na Cieśninie Malakka z dobrowolnymi opłatami dla przepływających statków. Wiceminister spraw zagranicznych Iranu odrzucił równy podział szlaków tranzytowych, zażądał całkowitej irańskiej kontroli nad jednym pasem żeglugowym oraz częścią drugiego, i oświadczył, że droga wodna pozostanie zamknięta, jeśli Maskat nie przyjmie tych warunków. Centralne Dowództwo USA poinformowało, że od wznowienia morskiej blokady Iranu 14 lipca przekierowało 18 statków handlowych.

Zjednoczone Emiraty Arabskie Iran Arabia Saudyjska Stany ZjednoczoneGulf Cooperation CouncilHouthi movementUnited States Central Command

Eskalacja wokół IranuMarynarze w Cieśninie Ormuz

Co się wydarzyło

Według Reutera, Al Jazeery i The National, Oman przedstawił Iranowi wspierany regionalnie plan wspólnego mechanizmu zarządzania Cieśniną Ormuz, z dobrowolnymi opłatami i bez wyłącznej kontroli Iranu; plan wzorowany jest na Cieśninie Malakka, gdzie Indonezja, Malezja i Singapur proszą statki o dobrowolne wpłaty. Wiceminister spraw zagranicznych Iranu ds. prawnych i międzynarodowych, Kazem Gharibabadi, powiedział w irańskiej telewizji państwowej, że Teheran odrzuca podział tras w proporcji 50/50, ponieważ nie odpowiada on na irańskie obawy dotyczące bezpieczeństwa, i zamiast tego chce jednego pasa żeglugowego w pełni pod irańską kontrolą oraz części przeciwległego pasa, nazywając to stanowiskiem ostatecznym. Dodał, że cieśnina pozostanie zamknięta, jeśli Oman go nie zaakceptuje, oraz że Teheran nie planuje negocjacji ze Stanami Zjednoczonymi, choć rozmowy z Maskatem postępują krok po kroku. Ministrowie spraw zagranicznych krajów Rady Współpracy Zatoki Perskiej, pod przewodnictwem omańskiego Badra Al Busaidiego, omawiali we wtorek w formie wideokonferencji swobodę żeglugi, a minister spraw zagranicznych Iranu poruszył kwestię bezpieczeństwa cieśniny ze swoimi saudyjskim i omańskim odpowiednikami w poniedziałek. CENTCOM poinformował, że od wznowienia blokady 14 lipca przekierował 18 statków handlowych, unieszkodliwił dwa i przeprowadził kontrolę na pokładzie dwóch kolejnych, a ponad 20 amerykańskich okrętów egzekwuje jej przestrzeganie. Iran zamknął tę drogę wodną, którą przechodziła jedna piąta światowego handlu ropą, po ataku USA i Izraela 28 lutego.

Spojrzenie z zewnątrz

Rosyjska agencja TASS przytoczyła dane CENTCOM-u bez komentarza, przedstawiając blokadę jako trwające tło egzekucyjne dla rozmów. Serbska Politika w tytule określiła stanowisko Iranu jako ultimatum i podkreśliła, że Waszyngton nalega na swobodny przepływ, podczas gdy Teheran chce zachować kontrolę nad warunkami tranzytu. Al Jazeera przytoczyła analityka, który zauważył, że dobrowolne wpłaty na wzór Malakki przynoszą rocznie około 70 milionów dolarów, znacznie mniej niż milion dolarów za statek, który Teheran miał zaproponować jako opłatę za usługę.

Co może się wydarzyć dalej

Sporne kwestie wymienione przez Al Jazeera pozostają otwarte: trasy statków, opłaty, kto ustala zasady oraz rozminowanie, które – jak podano – miałoby spaść na Iran. Korespondenci stacji informowali, że Oman rozważa obecnie trzy pasy żeglugowe – irański, międzynarodowy i omański – oraz że irańskie źródła wykazują większą elastyczność, niż sugerują oficjalne oświadczenia. The National podał, że Iran zagroził uderzeniem na każdy europejski statek oraz każdą jednostkę zaangażowaną w amerykański plan wykorzystania zamrożonych irańskich aktywów na naprawy, podczas gdy Huti twierdzili, że przeprowadzili kolejny atak na saudyjski tankowiec na Morzu Czerwonym. Oman informuje Waszyngton o postępach, choć USA formalnie nie zasiadają przy stole rozmów, a mediacja trwa równolegle z wstrzymaną amerykańską kampanią powietrzną.

Jak widzą to obozy

  • Iran: Tehran insists on controlling one transit lane in full plus part of the second, rejects equal division as failing to meet its security needs, and says the strait stays closed otherwise.

  • Gulf mediators: Oman and its GCC partners push a Malacca-style joint mechanism with voluntary fees that would reopen the waterway without giving any single state sole control.

  • United States: Washington demands free navigation, opposes mandatory transit fees and keeps enforcing its naval blockade while staying formally outside the Omani talks.

Zaangażowani również

Israel

Warto przeczytać

Źródła

Al JazeeraThe NationalTASS

Do wydania