تصویر نمادینزلزله شدید کوماموتو در جنوب غربی ژاپن را لرزاند، دستکم ۱۳ کشته
زلزلهای قدرتمند روز سهشنبه بعدازظهر استان کوماموتو در جزیره کیوشو در جنوب ژاپن را لرزاند و دستکم ۱۳ نفر را کشت و صدها نفر را زخمی کرد. حدود یک ساعت بعد انفجاری یک مرکز خرید در این استان را ویران کرد و دودکش یک کارخانه فروریخت و کارگرانی مفقود شدند. نخستوزیر سانائه تاکائیچی این عملیات جستوجو را «مسابقهای با زمان» خواند، در حالی که بیش از ۹۰۰۰ نفر شب را در مراکز اسکان اضطراری گذراندند.
چه اتفاقی افتاد
زلزله ساعت ۴:۲۷ بعدازظهر به وقت محلی (۰۷:۲۷ گرینویچ) روز سهشنبه رخ داد و کانون آن تقریباً ۲۰ کیلومتری جنوب شهر کوماموتو، شهری با حدود ۷۰۰ هزار نفر جمعیت، قرار داشت؛ سازمان زمینشناسی آمریکا (USGS) آن را نزدیک شهر ساحلی اوتو اعلام کرد. سازمان هواشناسی ژاپن بزرگی زلزله را ۷.۱ و بیشینه سطح آن را در مقیاس شدت شیندوی ژاپن ۷ اندازهگیری کرد، در حالی که USGS ابتدا ۷.۱ گزارش داد و سپس برآورد خود را به ۶.۸ تغییر داد. مقامات هشدار سونامی تا یک متر برای خلیجهای آریاکه و یاتسوشیرو صادر کردند و ظرف دو ساعت آن را لغو کردند. در مرکز خرید ایون نزدیک کوماموتو که حدود ۲۰۰ فروشگاه دارد و پس از بازسازی از زلزلههای سال ۲۰۱۶ در ماه ژوئن بازگشایی شده بود، بخشی از طبقه دوم فروریخت و حدود ۴۰ تا ۶۰ دقیقه پس از لرزه انفجاری رخ داد؛ امدادگران هشت نفر را بیرون کشیدند، مرگ دو زن در دهه بیست سالگی تأیید شد و شبکه اناچکی گزارش داد ۲۰ تا ۳۰ کارمند در ابتدا مفقود بودند. امدادگران گفتند بوی گاز استشمام کردهاند، اما سخنگوی دولت گفت علت انفجار هنوز تأیید نشده است. دودکشی در کارخانه صنایع کاغذسازی نیپون در یاتسوشیرو فروریخت، جادهها، پلها و بخشی از دیوار قلعه تاریخی کوماموتو متعلق به سده هفدهم آسیب دیدند، حدود ۴۸ هزار خانوار برق و ۱۴۰ هزار خانوار آب خود را از دست دادند، و شرکت برق کیوشو، بهرهبردار نیروگاهها، اعلام کرد هیچ ناهنجاریای در نیروگاههای سنداهی و گنکای مشاهده نشده است.
نگاه از بیرون
رسانههای خلیج فارس و ترکیه که گزارشهای خبرگزاریهای فرانسه و رویترز را بازنشر میکنند، و همچنین خبرگزاری تاس روسیه، بر پیامدهای صنعتی و هستهای تمرکز دارند: وضعیت راکتورها، تخلیه کارکنان تیاسامسی و تعطیلی کارخانههای تویوتا، هوندا و دایهاتسو. الجزیره و دیلی صباح این رویداد را در بستر سابقه لرزهخیزی ژاپن قرار میدهند و به زلزلههای سال ۲۰۱۶ کوماموتو که ۲۷۳ نفر را کشت و فاجعه سال ۲۰۱۱ فوکوشیما اشاره میکنند. نشریه ذنشنال بر انفجار مرکز خرید و روایت شاهدان عینی از خیابانهای اطراف تأکید دارد، نه بر واکنش دولت.
ممکن است بعد چه اتفاقی بیفتد
تا صبح چهارشنبه، دولت شمار افراد حاضر در ۵۰۶ مرکز اسکان اضطراری در پنج استان را ۹۱۸۶ نفر اعلام کرد، پس از آنکه حدود ۳۰۰ هزار ساکن به ترک خانههای خود فراخوانده شده بودند. نیروهای دفاع از خود ژاپن ۳۶۰۰ نیرو و ۲۰ فروند هواپیما بسیج کردند، رقمی که بخش دفاعی بعداً به بیش از ۴۵۰۰ سرباز افزایش داد، در حالی که تیمها بر مرکز خرید و کارخانه کاغذسازی متمرکز بودند؛ جایی که دو کارگر با ایست قلبی به بیمارستان منتقل شدند و نُه نفر همچنان مفقودند. سازمان هواشناسی ژاپن بیش از ۶۰ پسلرزه با بزرگی ۱ تا ۴ ثبت کرده و هشدار داده که تا حدود یک هفته احتمال زمینلرزههای شدید دیگر و زمینلغزش وجود دارد، در حالی که دمای بالای ۳۵ درجه سلسیوس خطر گرمازدگی را برای افراد بدون برق و آب افزایش میدهد. مقامات در حال بررسی انفجار مشکوک به گاز هستند و شرکتها میزان خسارت به کارخانهها را ارزیابی میکنند؛ شرکت تیاسامسی اعلام کرده کارکنانش سالم هستند و فعالیتها از سر گرفته میشود.