Simgesel görselHalil'de yerinden edilenler artıyor, BM komisyonu İsrail'i insanlığa karşı suçlarla suçladı
İsrail güçleri, cuma günü iki askerin öldüğü saldırıdan bu yana Halil'de binlerce Filistinliyi yerinden etti. BM'ye bağlı bir soruşturma komisyonu pazartesi günü İsrail'i Batı Şeria'da insanlığa karşı suçlarla suçladı.
İki Filistinli silahlı, cuma günü, 23 Ekim'de iki İsrailli askeri öldürüp kendileri de öldürülünce ordu Halil'i kapattı ve saldırganların yaşadığı Ayn Deyr Baha'daki sakinlere evlerini boşaltmalarını emretti. Yerinden edilenlerin sayısı kaynaklara göre değişiyor: kentin Yardım Komitesi 2.649 kişi, belediye 3.189, vali 3.171 diyor. Ordu sivillerin gönüllü ayrıldığını söylüyor; tahliye edilenler ise Guardian'a zorla çıkarıldıklarını anlattı. Al Jazeera'ya göre Netanyahu ve Savunma Bakanı Israel Katz, Halil'e “Cenin kampı modelini” uygulayacaklarını açıkladı. BM İnsan Hakları Yüksek Komiseri Volker Türk, toplu cezanın uluslararası hukukun ağır ihlali olduğunu, tüm mahalleleri boşaltma tehditlerinin ise olası bir etnik temizlik kaygısı doğurduğunu belirtti.
Yıkımlar Yüksek Mahkeme'de
Maliye Bakanı Bezalel Smotrich, Al Jazeera'ya göre yıkımları “caydırıcılık sağlamak ve bedel ödetmek” olarak savundu. Devlet, pazar günü Yüksek Mahkeme'ye sunduğu yanıtta, askeri komutanın kontrol noktası yakınında acil bir güvenlik riski gördüğü için iki iş yerinin bazı bölümlerinin önceden dinleme yapılmadan yıkıldığını bildirdi. Herhangi bir ilgisi olduğunu reddeden sahipler bunu toplu ceza olarak nitelendiriyor.
BM komisyonunun bulguları
Pazartesi günü yayımlanan raporunda BM soruşturma komisyonu, İsrail makamlarının ve güçlerinin Batı Şeria'da yok etme, işkence, tecavüz ve zulüm gibi insanlığa karşı suçlar işlediği sonucuna vardı. Komisyon, 7 Ekim 2023 ile 30 Eylül 2026 arasında hava saldırılarında 254 Filistinlinin öldüğünü, 2008'den 6 Ekim 2023'e kadar ise altı kişinin öldüğünü kaydetti. İsrail Dışişleri Bakanlığı raporu propaganda olarak niteledi, Cenevre'deki heyeti ise komisyonun feshini istedi.
Diğer görüşler
Jerusalem Post, saldırganlardan birinin evi yakınında bulunan 15 metrelik şafta ve devletin güvenlik gerekçesine vurgu yaparken, Al Jazeera, Guardian ve Le Monde yerinden edilenleri ve toplu cezayı öne çıkarıyor.